Persbericht 19 juli 2009

Akkoord regularisatie brengt goede oplossingen voor het heden
maar baart zorgen voor de toekomst

Het Forum Asiel en Migraties (FAM) verwelkomt het akkoord over de regularisatie dat de federale regering gisteren eindelijk afsloot. Met deze criteria komt er een oplossing voor vele vreemdelingen die al jaren in een schrijnende situatie overleven in ons land. Er komt geen collectieve regularisatie, wat het FAM ook nooit vroeg. Belangrijkste minpunt is dat het hoofdzakelijk een eenmalige operatie betreft en er dus voor de toekomst alweer geen duidelijkheid komt in het regularisatiebeleid. Ook in 2000 voorzag men behalve de eenmalige operatie geen duurzame criteria en dit leidde naderhand tot grote problemen. Het moet ook snel duidelijk worden dat personen die onder de criteria vallen vanaf nu niet meer gedwongen verwijderd kunnen worden.

Het Forum is verheugd dat de federale regering het na anderhalf jaar eindelijk eens is geraakt over het regularisatiedossier. Premier Van Rompuy heeft woord gehouden en met succes maximale druk gezet op het dossier. Dat er op één dag een compromis werd gevonden, toont aan dat het vooral de politieke onwil was die voordien een akkoord in de weg stond.

Het akkoord vertaalt in grote lijnen het regeerakkoord. Het leidt niet tot een algemene regularisatie en blijft binnen de grenzen van de wet. Het bevat heel wat positieve elementen:
Binnen de eenmalige operatie worden de dossiers niet enkel op papier bekeken door een ambtenaar, maar de aanvrager wordt gehoord door de Commissie van Advies voor Vreemdelingen.
Binnen de eenmalige operatie worden geen onhaalbare ontvankelijkheidsvoorwaarden gesteld en krijgt ook de zogenaamde 'economische regularisatie' een plaats (= personen die een arbeidscontract voorleggen).
Een lange (asiel)procedure kan leiden tot regularisatie, omdat de overheid hier in de fout is gegaan. Dit geldt ook voor afgesloten procedures, wat niet meer dan logisch is.
Voor de eenmalige operatie is er genoeg tijd om voor te bereiden en in te dienen (3 maanden vanaf 15 september 2009).

Anderzijds betreurt het Forum dat er geen duidelijke criteria voor de toekomst worden vastgelegd, wat onze voornaamste eis was. Net als bij de operatie van 2000, wordt het regularisatiebeleid na 15 december 2009 weer grotendeels overgelaten aan de bevoegdheid van de minister. Dit is geen goede zaak omdat het de rechtsonzekerheid in de hand werkt en tot een aanzuigend effect kan leiden.

Het Forum had ook graag duidelijker bepalingen gezien voor kwetsbare groepen, omdat zij dreigen uit de boot te vallen vermits het criterium “werk” in alle gevallen een belangrijk gewicht krijgt. De algemene bepaling dat er “bijzondere aandacht” zal zijn voor kwetsbare personen moet zo snel mogelijk geconcretiseerd worden.

Het regeerakkoord vermeldde letterlijk een “omzendbrief”. Dat er uiteindelijk een instructie komt en geen omzendbrief is voor het Forum geen goede zaak omdat het tot problemen van rechtsonzekerheid en juridische afdwingbaarheid kan leiden. De instructie moet in elk geval transparant en actief worden bekendgemaakt en er moeten garanties zijn voor de stabiliteit ervan, ook na deze legislatuur.

Personen die onder de criteria van deze instructie vallen, kunnen voor het Forum vóór 15 september en tijdens de behandeling van hun aanvraag niet gedwongen uit het land worden gezet. Het Forum vraagt van de regering snel duidelijkheid hierover.

Tot slot roept het Forum de regering op alles in het werk te stellen om deze instructie efficiënt en correct toe te passen. Dit houdt onder meer in dat er genoeg personeel en middelen worden toegekend aan de Dienst Vreemdelingenzaken en de Commissie van Advies, die straks de aanvragen moeten behandelen.
De regering moet nu ook al voorbereidingen treffen om de operatie te monitoren en te evalueren. De positieve elementen uit de operatie zouden na afloop moeten worden verdergezet in structureel beleid, zowel op het vlak van criteria als van de Adviescommissie. Na 15 december 2009 zullen zich immers situaties van prangende humanitaire redenen blijven voordoen.

Contact: Didier Vanderslycke, woordvoerder Forum Asiel en Migraties, 0478 234 564